Tips voor het verwerken van liefdesverdriet slaan de plank mis

In Liefde en relaties
Scrollen

Wie op internet op zoek is naar informatie over liefdesverdriet verwerken wordt doodgegooid met artikelen vol clichés. “Alsof de grond onder je wegzakt”, “LIEFDESVERDRIET VERWERKEN VOOR MANNEN: 3 TIPS OM HET SNEL TE OVERWINNEN” en “5 Simpele Stappen om Snel Je Liefdesverdriet te Verwerken + 16 Tips”. Geen idee waarom je CONTINU MOET SCHREEUWEN of Waarom Je Elk Woord Een Hoofdletter Moet Geven maar feit is dat liefdesverdriet verwerken geen kwestie is van een paar tips volgen. Tegen iemand met een gebroken arm zeg je ook niet dat ‘ie maar even z’n best moet doen. Dit is waarom liefdesverdriet verwerken heel lang duurt.

Liefdesverdriet verwerken duurt heel lang

De meeste artikelen over mentale gezondheid zijn nogal ruk. Dat weten jij en ik allebei. De hele reden dat ik ooit met deze (inmiddels flink uit de hand gelopen) website ben begonnen is omdat het internet wordt gedomineerd door dubieuze clickbait-websites, en dat vind ik kut. Je kent ze wel. “Depressie overwinnen? 12 tips!”, “Sporten helpt tegen liefdesverdriet dus stof je Basic-Fit-pasje af en ga de gym weer in!” en “Bel eens een vriend van vroeger op om je minder eenzaam te voelen”.

Allemaal advies waar je niks aan hebt, tot je het daadwerkelijk opvolgt. En jij en ik weten allebei dat niemand dat doet. Ik kan het weten, want ik deed ruim twee jaar geleden hetzelfde. Mijn eerste serieuze relatie was zojuist op de klippen gelopen en toegegeven: dat is een raar en vooral vervelend gevoel. Ik kon wekenlang aan niets anders denken dan aan haar, ons, hoe het mis was gegaan, waarom mij dit overkwam en hoe het nu verder moest. Natuurlijk schiet ook de gedachte dat het slechts tijdelijk is meermaals door je hoofd.

Kutartikelen

We leven in 2019 en dat betekent dat wanneer je met een probleem geconfronteerd wordt, je begint te googelen. Logische nadenken hoeft niet meer, want Google bevat meer informatie dan wie dan ook, dus daar ga je dan. Op een sneue maandagavond typ je “liefdesverdriet verwerken” in op het toetsenbord van je gammele laptop, terwijl je nog eens kijkt naar die foto van jullie samen. Je hoopt op een artikel of video met daarin steun of antwoorden op je vragen.

Maar tevergeefs. Het enige wat je krijgt zijn artikelen van ‘versiercoaches'(kots 1) en internetdokters die claimen een revolutionaire methode (kots 2) te hebben ontwikkeld om je ex weer terug te winnen. De twee hebben gemeen dat ze je allebei een gaar e-book en cursus proberen aan te smeren en je meermaals storen met pop-ups (“Ontvang mijn nr.1 geheim over 1 minuut in je inbox). Dat mensen hier nog steeds voor vallen is mij een raadsel, want de wetenschap is vrij duidelijk over het proces van liefdesverdriet verwerken.

Screenshots van alle meuk over liefdesverdriet verwerken.

De wetenschap achter liefdesverdriet verwerken

Laten we bij het begin beginnen. De hele reden dat we überhaupt liefdesverdriet ervaren is omdat je tijdens de relatie een (chemische) band met elkaar hebt gesmeed. Wanneer je uit elkaar gaat heeft je lichaam tijd nodig om deze verbindingen weer af te breken. Een van de voornaamste onderzoekers op dit gebied is Louann Brizendine, een hersenwetenschapper aan de University of California te San Francisco.

Brizendine is expert op het gebied van neurologie en psychiatrie. De wetenschapper bracht in 2006 en 2010 twee boeken uit met de veelzeggende titels ‘The Female Brain’ en ‘The Male Brain’, die beiden geschreven zijn naar aanleiding van een grootschalig onderzoek (dat zestien jaar duurde) naar de invloed van seks op je hersenen.

In beide boeken wordt uitgebreid ingegaan op de wetenschap achter liefdesverdriet verwerken, maar de korte samenvatting is dat het proces (waarschijnlijk) veel langer duurt dan je denkt. Op de middelbare school heb ik de bètavakken met hakken over de sloot gehaald dus ik zal de biologieles beperken, maar deze trage manier van herstellen heeft te maken met oxytocine. Dit stofje staat beter bekend als het knuffelhormoon omdat het vrijkomt tijdens intiem contact.

TED-talk waarin Louann Brizendine uitleg geeft over de verschillen en overeenkomsten tussen mannelijke en vrouwelijke hersenen.

Samensmelten

Dit hormoon is de bouwsteen van relaties en zorgt ervoor dat mensen naar elkaar toegroeien, of het nu om een familiaire- of liefdesrelatie gaat. De mannelijke tegenhanger van oxytocine is vasopressine en werkt grofweg hetzelfde. Uit het onderzoek van Brizendine blijkt dat vrouwen na een knuffel van twintig seconden al oxytocine beginnen aan te maken. Samen met de mannelijke tegenhanger, vasopressine, zorgt dit ervoor dat de hersenen van geliefden veranderen en er worden nieuwe chemische verbindingen aangelegd.

Oftewel: iedere keer dat jij een je ex-partner elkaar even omhelsden groeiden jullie meer naar elkaar toe. Tijdens de relatie ben je dus bezig met het creëren van een emotionele band, of je nu wilt of niet. Het is daarom belangrijk om te beseffen dat liefdesverdriet verwerken niet enkel emotioneel is, maar ook heel lichamelijk. Deze nieuwe verbindingen breken op den duur af, maar dit heeft tijd nodig. Staar je daarom niet blind op alle zogenaamde formules die vertellen hoelang liefdesverdriet duurt, want er is geen enkel wetenschappelijk bewijs voor het bestaan van zo’n rekensom.

Ook interessant: Liefdesverdriet kent helemaal geen maximumtijd

Hoe ik het heb aangepakt

De harde realiteit is daarom dat liefdesverdriet verwerken jaren kan duren. Dat is vervelend, want tijdens deze periode van herstel wil je waarschijnlijk niets liever dan de ander zo dicht mogelijk bij je hebben. Bovendien schets je in de eerste periode na de break-up een veel te rooskleurig beeld van de tijd die jullie samen hebben gehad.

Dat vind ik niet alleen, maar het is ook wetenschappelijk bewezen. Een onderzoek uit mei 2018 bekeek wat de meest effectieve manier is van liefdesverdriet verwerken. De conclusie is dat emotionele gevoelens voor je ex verminderen dé beste manier is om over hartenpijn te komen. Dit klinkt natuurlijk super logisch, maar in werkelijkheid doen de meeste mensen het tegenovergestelde. Ze gaan social media-profielen stalken, berichtjes sturen en in gedachten zwelgen over hoe leuk de relatie was.

Tijdens het onderzoek, dat gepubliceerd werd in Journal of Experimental Psychology, werden deelnemers gevraagd om te reageren op negatieve karaktertrekken van hun ex-geliefde. Zodra bijvoorbeeld het onderwerp ‘luisteren’ naar bovenkwam mochten de proefkonijnen aangeven dat hun ex nooit goed luisterde. Het nadeel van deze ‘negatieve herwaarderingen’, zoals de techniek officieel heet, is dat het voor een onplezierig gevoel zorgt.

Illustratie: Paul Blow.

Afkraken

Hier komen wederom de chemische verbindingen (die gevormd zijn door oxytocine en vasopressine) om de hoek kijken. Alhoewel je na het verbreken van een relatie weet dat het beter voor je is om te beseffen dat je ex ook best wel een lul/trut kon zijn, voelt het alsof je de ander afkraakt wanneer je dit hardop uitspreekt. Je lichaam zit immers nog vol met de door jullie opgebouwde biologische verbindingen. Kortom: het voelt alsof je de ander tenietdoet.

Dit probleem heb ik aangepakt door maandenlang iedere ochtend een figuurlijke brief te schrijven naar mijn ex-partner waarin ik focuste op haar negatieve kanten. Dit deed ik omdat ik in mijn hersenen continu aan haar leuke karaktertrekken dacht en daarmee een verkeerd beeld van de relatie schetste. Dit is normaal menselijk gedrag, maar niet handig.

“Mensen zijn geneigd om enkel aan de goede tijden te denken en onze ex puur positief af te schilderen”, zegt psycholoog Guy Winch in gesprek met Scientific American. “Met andere woorden, onze hersenen creëren een soort waanbeeld van de hele situatie die veel te positief is. Door jezelf te focussen op de negatieve kanten van een ex-relatie schets je daarom geen verkeerd beeld, je corrigeert juist het onrealistische plaatje.”

Ten tweede raadt Winch aan om niet alleen te focussen op de manier waarop je over je ex als persoon nadenkt, maar ook over de relatie zelf. “Mensen zijn geneigd de relatie te idealiseren en alleen aan de vrolijke, leuke momenten te denken”, verklaart de psycholoog. “Het ligt minder voor de hand om te denken aan al die keren dat je ruzie had, compromissen moest sluiten of door de ander gekwetst werd.”

Lees ook: Hoe mannen omgaan met liefdesverdriet

Een TED-talk van Guy Winch uit 2014 waarin hij voorstelt dat iedereen aan zijn of haar ‘emotionele hygiëne’ zou moeten werken.

Corrigeren

Door dagelijks het ‘ideale plaatje’ te corrigeren ben ik uiteindelijk over mijn eerste, echte hartenpijn gekomen. Het proces duurde lang en was niet fijn, maar ik heb veel geleerd over de manier waarop ik nadenk en in het leven sta. Over het algemeen ben ik vrij stoïcijns maar ik weet inmiddels dat sommige mensen heel diep in m’n hart kunnen zitten, zonder dat ik het daadwerkelijk doorheb.

Overigens betekent dit niet dat ik nooit meer aan haar denk. In de eerste periode na de break-up vond ik dit verschrikkelijk, want alleen al de gedachte maakte allerlei emoties los. Nu heb ik daar geen last meer van. Ik heb geaccepteerd dat zij, en onze verbroken relatie, in het verleden liggen. Ik kan dus hoog of laag springen om het proberen te vergeten, maar dat is onmogelijk. Bovendien horen de ervaringen simpelweg bij m’n leven.

De periode na de break-up was heel kut, maar het laat ook zien dat je een breed palet van emoties hebt. Dit vind ik een fijne gedachte. Bovendien ben ik trots op mezelf dat ik het daadwerkelijk een plekje kan geven door dagelijks met mijn gedachten in de weer te zijn. De uitdaging van liefdesverdriet verwerken is dat maandenlang, en wellicht jaren, negatieve brieven aan je ex schrijven heel lang duurt. Dat vertellen de versiercoaches en pseudodokters je alleen niet. Wil je wel even inschrijven voor de nieuwsbrief?

Volg COMMEN. op Facebook, Twitter en Instagram voor meer verhalen over mentale gezondheid


Over de schrijver

Hi, mijn naam is Michel en ik ben 23 jaar. In het dagelijks leven ben ik freelance journalist, student, sport veel en woon in Utrecht. Je kunt mij bereiken via michel@commen.nl.

Geef je mening: praat mee